Een verrassend onderdeel van de Collectie Frits Lugt is de verzameling kunstenaarsbrieven, die uit meer dan 40.000 stukken bestaat. Zij wordt beschouwd als een van de belangrijkste collecties ter wereld. Het gaat veelal om brieven van Westeuropese kunstenaars van de renaissance tot heden, maar ook de correspondentie van verzamelaars en kunstkenners is er terug te vinden. Het aantal Franse brieven, en dan met name die uit de negentiende eeuw, is zeer groot.

Zes eeuwen denken en handelen liggen in de brieven besloten. Even lijken de kunstenaars weer tot leven te komen. Zo openbaart een vermoeide Michelangelo aan Cosimo de Medici zijn gedachten over de dood. Rembrandt geeft Constantijn Huygens advies hoe een schilderij op te hangen, zodat het het beste tot zijn recht komt.

Prachtig zijn ook de brieven die met schetsjes zijn opgevrolijkt. Albrecht Dürer verhaalt, in 1506, vanuit Venetië over de afgunst van zijn Italiaanse collega's. Met de tekeningetjes van een roos, een borstel en een hond maakte hij toespelingen op de namen van de minnaressen van zijn vriend Pirckheimer. Het beweeglijke handschrift van Henri Matisse en zijn schetsje van zijn Italiaanse model Lorette tonen het verband tussen handschrift en tekentrant op treffende wijze.


Aanwinsten kunstenaarsbrieven

Russische brieven en manuscripten


Ter gelegenheid van de tentoonstellingen Mondrian/De Stijl in het Musée National d’Art Moderne in Parijs, werd op 14 februari 2011 een avond georganiseerd in het Centre Pompidou over de brieven van Mondrian en van de leden van De Stijl in the collectie van de Fondation Custodia. Deze heeft volle zalen getrokken.

Frans verslag op de site van het Centre Pompidou